Wetgeving tijdsregistratie in België

De Europese basis: de arbeidstijdrichtlijn

De Europese arbeidstijdrichtlijn (richtlijn 2003/88/EG) legt minimumregels vast voor de bescherming van werknemers. Ze gaat over de maximale wekelijkse arbeidstijd, de dagelijkse en wekelijkse rust, pauzes, nachtarbeid en jaarlijkse vakantie. De richtlijn zelf zegt niet letterlijk dat werkgevers de uren moeten registreren. Ze verplicht de lidstaten wel om ervoor te zorgen dat die regels nageleefd worden.

Het arrest CCOO van 2019

Op 14 mei 2019 deed het Hof van Justitie uitspraak in een Spaanse zaak die de vakbond CCOO had aangespannen tegen Deutsche Bank (zaak C-55/18). Het Hof oordeelde dat de rechten uit de richtlijn in de praktijk niet af te dwingen zijn als niemand weet hoeveel uren er echt gewerkt worden. Daarom moeten de lidstaten werkgevers verplichten om een objectief, betrouwbaar en toegankelijk systeem in te voeren waarmee de dagelijkse arbeidstijd van elke werknemer gemeten wordt. De lidstaten mogen zelf bepalen hoe dat systeem eruitziet, en ze mogen rekening houden met de sector of de grootte van een onderneming.

In december 2024 kwam daar het arrest Loredas bij (zaak C-531/23). Daarin bevestigde het Hof dat de verplichting voor alle werknemers geldt, ook voor huishoudpersoneel. Volgens Securex laat dat arrest wel ruimte voor aangepaste regels per sector, zolang het systeem objectief, betrouwbaar en toegankelijk blijft.

Waarom België pas nu volgt

De meeste Europese landen voerden na 2019 een algemene registratieplicht in. België deed dat niet. Er bestonden wel al registratieplichten voor specifieke situaties, en die blijven ook gelden. Denk aan de tijdsopvolging bij glijdende uurroosters, het afwijkingsdocument voor deeltijdse werknemers, prestatiebladen en de tachograaf in het transport, het geregistreerd kassasysteem in de horeca en de aanwezigheidsregistratie op werven en bij bepaalde schoonmaakactiviteiten.

Zonder algemene regel ontstond onzekerheid bij geschillen over overuren. Partena en Deloitte beschrijven hoe sommige arbeidshoven de bewijslast bij de werkgever legden als die geen registratie had, terwijl andere rechters vonden dat de werkgever niet gestraft mag worden voor een wet die nog niet bestaat. Een algemene registratieplicht moet die onzekerheid wegnemen.

De politieke aanleiding kwam eind 2025. De Nationale Arbeidsraad bracht advies nr. 2462 uit over onder meer de uitbreiding van vrijwillige overuren, en de werknemersorganisaties wezen daarin op het ontbreken van een registratiesysteem. In het begrotingsakkoord van eind november 2025 besliste de regering daarop om de registratie verplicht te maken vanaf 2027.

Het voorontwerp van wet

De federale regering bereidt de verplichting voor via een voorontwerp van wet van minister van Werk David Clarinval. Op basis van wat Liantis, SD Worx, Securex en Partena daarover publiceerden, komt het voorontwerp op het volgende neer.

• Elke werkgever registreert de werkelijk gepresteerde dagelijkse en wekelijkse arbeidstijd van zijn werknemers.
• De werkgever kiest zelf het systeem. Er wordt geen prikklok of bepaalde technologie opgelegd.
• Een systeem dat enkel de afwijkingen van het rooster bijhoudt, kan volstaan als het rooster en de afwijkingen samen de echte uren tonen.
• Uren die enkel uit het rooster worden afgeleid, volstaan niet.
• Bestaande systemen kunnen in orde zijn als ze aan de eisen voldoen.
• Bepaalde groepen werknemers worden uitgesloten, zoals leidinggevenden en telewerkers.
• De start is gepland op 1 januari 2027, met een overgangsperiode tot 31 maart 2027.

Het voorontwerp is nog geen wet. Partena wijst erop dat noch het begrotingsakkoord, noch de resolutie in de Kamer juridisch bindend is. De verplichting geldt pas als de wet gestemd en in het Belgisch Staatsblad gepubliceerd is.

Bewaartermijn: vijf jaar

Volgens SD Worx en Liantis bewaar je de gegevens vijf jaar, te rekenen vanaf het moment dat ze in het systeem ingevoerd worden. Partena merkt op dat dit overeenkomt met de termijn die vandaag al geldt voor de belangrijkste sociale documenten. Ook de bewaartermijn hoort bij het voorontwerp en kan dus nog wijzigen.

In de praktijk betekent dit dat je registraties van januari 2027 tot begin 2032 moet kunnen tonen. Kies een systeem dat gegevens van medewerkers uit dienst archiveert in plaats van ze te wissen, en dat je snel een overzicht per persoon en per periode geeft.

Registratie en privacy

Een tijdsregistratie bevat persoonsgegevens, dus ook de AVG (GDPR) is van toepassing. Je legt vast wie toegang heeft tot de gegevens, waarvoor je ze gebruikt en hoe je ze beveiligt. Gebruik je locatiegegevens, dan komen daar extra aandachtspunten bij. Die bespreken we op de pagina over GPS-tijdregistratie.

Wat nog uitgewerkt wordt

Een aantal punten ligt nog helemaal open. Het advies van de Nationale Arbeidsraad van eind september 2026 was verdeeld, dus de regering kan de tekst nog aanpassen voor ze hem aan de Kamer voorlegt. Concreet gaat het om de lijst met uitzonderingen, de precieze eisen aan een systeem, de sancties bij overtreding en de vraag of de startdatum haalbaar blijft. Over sancties vonden we in geen enkele betrouwbare bron een concreet bedrag of mechanisme voor de algemene registratieplicht.

Wil je weten welke werknemers mogelijk buiten de regel vallen, lees dan de pagina over uitzonderingen. Het overzicht met alle data en de laatste stand vind je op de pagina verplichte tijdsregistratie 2027.

Het arbeidsreglement

Deloitte en Partena raden aan om je arbeidsreglement aan te passen zodra de regels vastliggen. Daarin beschrijf je hoe de registratie verloopt en welke afspraken er gelden over overuren. Afhankelijk van de grootte van je bedrijf moet je daarvoor de procedure volgen met je ondernemingsraad of je werknemers. Bespreek dat tijdig met je sociaal secretariaat.

Deze pagina is geen juridisch advies. Ze vat samen wat publiek bekend is op 30 oktober 2026, op basis van het voorontwerp van wet en de vermelde bronnen. De definitieve wettekst, de uitzonderingen en de sancties liggen nog niet vast. Voor jouw situatie raadpleeg je je sociaal secretariaat of een arbeidsjurist.